Η ελληνική απάντηση στις χαμηλές επιδόσεις PISA: Μια πρόταση με προοπτική

Σε μια συγκυρία όπου οι χαμηλές επιδόσεις στις εξετάσεις PISA έχουν γίνει αντικείμενο έντονης ανησυχίας, μια τεκμηριωμένη πρόταση ειδικών επιστημόνων που έχει δημοσιευτεί πρόσφατα υπόσχεται θετικά εκπαιδευτικά αποτελέσματα.

Πρόκειται για την Ετήσια Έκθεση 2024 της Αρχής Διασφάλισης της Ποιότητας στην Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (ΑΔΙΠΠΔΕ) που ρίχνει φως σε ένα από τα πιο κρίσιμα ζητήματα της ελληνικής εκπαίδευσης: τη γλωσσική επάρκεια των μαθητών.

Η Έκθεση  αποτελεί μια επιστημονικά τεκμηριωμένη παρέμβαση, με προτάσεις που αφορούν άμεσα τους εκπαιδευτικούς, τους μαθητές και συνολικά το εκπαιδευτικό σύστημα.

Το προβληματικό σημείο είναι ότι η έκθεση αυτή, από ό,τι φαίνεται έως τώρα, έχει μείνει στα αζήτητα αφού το Υπουργείο Παιδείας και το ΙΕΠ προωθούν συστηματικά εισαγόμενο περιεχόμενο και επιμορφωτικές δράσεις, για άλλα θέματα,  όπως για παράδειγμα οι ημερίδες και επιμορφώσεις για τις “δράσεις του ενεργού πολίτη”, όπου σερβίρεται μεξικάνικη τορτίγια  με κρασί Μπουτάρι, παρότι  γνωρίζουν  τα δομικά προβλήματα της εκπαίδευσης στη χώρα μας.

Ποιος είναι ο σκοπός της  Έκθεσης της Α.ΔΙ.Π.Π.Δ.Ε 

1.Να συμβάλει και αυτή στην εξοικείωση των εκπαιδευτικών με το σκεπτικό, τις  διαδικασίες και τις πρακτικές της κειμενοκεντρικής προσέγγισης, που ενεργοποιούν τις  ανάλογες μαθητικές δράσεις, καθώς σύμφωνα με τα δεδομένα διαπιστώνεται ότι  υπάρχουν σχετικές υστερήσεις.

2. Να συμβάλει στην ανάπτυξη, μέσω της κειμενοκεντρικής προσέγγισης, της σχολικής  γλώσσας και στην κατάκτηση της σχολικής γνώσης σε επίπεδο βαθιάς κατανόησης,  προϋποθέσεις που διασφαλίζουν στους μαθητές τις αναγκαίες συνθήκες για την  ανάπτυξη της κριτικής και της δημιουργικής σκέψης. Τα δεδομένα, επίσης,  διαπιστώνουν ότι υπάρχουν σχετικές υστερήσεις.

 Τι δείχνουν τα δεδομένα των εξετάσεων

Σύμφωνα με την ανάλυση των διαγνωστικών εξετάσεων που πραγματοποιήθηκαν το 2022 και 2023 στη Στ’ Δημοτικού και τη Γ’ Γυμνασίου, προκύπτουν ανησυχητικά ευρήματα:

• Πάνω από το 20% των μαθητών παρουσιάζει σοβαρές δυσκολίες στην κατανόηση του σχολικού γραπτού λόγου.

• Ακόμα μεγαλύτερο είναι το ποσοστό όσων αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην παραγωγή γραπτού λόγου, ανάλογου με την ηλικία και τη σχολική τάξη.

• Οι μαθησιακές δυσκολίες στα Μαθηματικά έχουν έντονο γλωσσικό υπόβαθρο, κάτι που δείχνει πως η γλωσσική κατανόηση επηρεάζει όλα τα μαθήματα.

 Γιατί δεν λειτούργησε η κειμενοκεντρική προσέγγιση

Αν και το ισχύον πρόγραμμα σπουδών και τα σχολικά βιβλία από το 2006 μέχρι σήμερα υιοθετούν την κειμενοκεντρική προσέγγιση στη Γλώσσα, η εφαρμογή της στην πράξη υπήρξε:

• Μερική και επιφανειακή

• Χωρίς συστηματική επιμόρφωση των εκπαιδευτικών

• Χωρίς ουσιαστική ανατροφοδότηση ή λειτουργικό υποστηρικτικό υλικό

Όπως επισημαίνεται και σε σχετική δημοσίευση του καθηγητή Γλωσσολογίας Δ. Κουτσογιάννη και συνεργατών του, οι εκπαιδευτικοί – τόσο οι παλαιότεροι όσο και οι νεοδιόριστοι – δεν έλαβαν την απαραίτητη επιμόρφωση για να εφαρμόσουν την προσέγγιση στην καθημερινή διδακτική πρακτική.

 Τι προτείνει η Έκθεση

Η ΑΔΙΠΠΔΕ δεν μένει μόνο στη διαπίστωση των προβλημάτων. Στην Ετήσια Έκθεση 2024 περιλαμβάνονται συγκεκριμένες προτάσεις βελτίωσης:

• Εργαστηριακού χαρακτήρα επιμόρφωση των εκπαιδευτικών με έμφαση στην κατανόηση και παραγωγή λόγου.

• Δημιουργία πρακτικού, λειτουργικού και αυθεντικού διδακτικού υλικού, βασισμένου στα ίδια τα σχολικά εγχειρίδια.

• Ενίσχυση της γλωσσικής ικανότητας των μαθητών ως θεμέλιο για όλα τα γνωστικά αντικείμενα και ως προϋπόθεση βελτίωσης των επιδόσεων στις εξετάσεις PISA.

  Γιατί έχει σημασία για όλους

Η Ετήσια Έκθεση 2024 της ΑΔΙΠΠΔΕ είναι ένα καμπανάκι κινδύνου, αλλά και μια ευκαιρία επανεκκίνησης. Φέρνει ξανά στο προσκήνιο την ανάγκη να επενδύσουμε στη γλώσσα ως βασικό εργαλείο μάθησης. Χωρίς ουσιαστική κατανόηση του γραπτού λόγου, καμία γνώση δεν μπορεί να αφομοιωθεί σε βάθος, και καμία εκπαιδευτική μεταρρύθμιση δεν μπορεί να είναι αποτελεσματική.

Σε μια εποχή που οι διεθνείς αξιολογήσεις όπως η PISA έχουν καθιερωθεί ως δείκτες ποιότητας των εκπαιδευτικών συστημάτων, το Υπουργείο Παιδείας και το ΙΕΠ πρέπει να λάβουν σοβαρά τη συγκεκριμένη έκθεση.

Διαβάστε την έκθεση εδώ

Δες όλες τις ειδήσεις και τα νέα τη στιγμή που συμβαίνουν

Διάβασε όλες τις σημαντικές και έκτακτες ειδήσεις στο eDNews
Κάνε like στη σελίδα μας στο Facebook
Ακολούθησέ μας στο X , στο Viber, στο Google News και στο Instagram
Κάνε εγγραφή στο κανάλι μας στο Youtube

Μοιράσου το άρθρο μας

 

Αν η εικόνα υπόκειται σε πνευματικά δικαιώματα παρακαλούμε να μας ενημερώσετε για να την αντικαταστήσουμε.  – If the images are subjected to copyright contact us in order to replace them.