Σχολεία: Οδηγίες για την εύρυθμη, ασφαλή και αποτελεσματική λειτουργία τους – σχ. έτος 2026-2027

Ενόψει της νέας χρονιάς, οι βασικές κατευθυντήριες γραμμές για τα σχολεία επικεντρώνονται στην αυστηρή τήρηση των πρωτοκόλλων ασφαλείας, την καθημερινή διαχείριση του προσωπικού στο MySchool και την αποτελεσματική πρόληψη κάθε μορφής ενδοσχολικής βίας.

Οδηγίες για την εύρυθμη, ασφαλή και αποτελεσματική λειτουργία των  σχολικών μονάδων κατά το σχολικό έτος 2026-2027 εξέδωσε η ΠΔΕ Κεντρικής Μακεδονίας 

Με την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς 2026-2027, παρακαλούνται οι  Διευθυντές/ντριες και οι Προϊστάμενοι/ες των σχολικών μονάδων Πρωτοβάθμιας και  Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης να μεριμνήσουν, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους και  σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία, για τη λήψη όλων των αναγκαίων μέτρων που  διασφαλίζουν την εύρυθμη και αποτελεσματική λειτουργία των σχολικών μονάδων. Ειδικότερα: 

Πολιτική Προστασία και Πολιτική Άμυνα

Με την έναρξη του σχολικού έτους 2026-2027, οι Διευθυντές/ντριες και οι  Προϊστάμενοι/ες των σχολικών μονάδων οφείλουν να προβούν εγκαίρως σε όλες τις  απαραίτητες ενέργειες για την υλοποίηση των προβλεπόμενων μέτρων στο πλαίσιο  εφαρμογής των οδηγιών της Πολιτικής Προστασίας και της Πολιτικής Άμυνας, λαμβάνοντας  υπόψη τις ιδιαίτερες ανάγκες και τα χαρακτηριστικά κάθε σχολικής μονάδας. 

Ασφάλεια και προστασία των μαθητών/τριών 

Οι Διευθυντές/ντριες και οι Προϊστάμενοι/ες των σχολικών μονάδων φέρουν την  ευθύνη για τη λήψη όλων των αναγκαίων οργανωτικών μέτρων που εγγυώνται την προστασία  της μαθητικής κοινότητας. Σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην κείμενη νομοθεσία οι θύρες  εισόδου-εξόδου των σχολικών μονάδων πρέπει να παραμένουν κλειστές καθ’ όλη τη διάρκεια  λειτουργίας του σχολείου. Το μέτρο αυτό αποσκοπεί στη διασφάλιση της ασφάλειας των  μαθητών/τριών, στην αποτροπή της αναίτιας ή ανεξέλεγκτης εξόδου τους από τον σχολικό και  προαύλιο χώρο, καθώς και στην αποτροπή εισόδου ατόμων που δεν έχουν σχέση με τη  λειτουργία της σχολικής μονάδας. Κανένα άτομο, πλην των εκπαιδευτικών, δεν μπορεί να  παραμένει εντός του σχολικού χώρου κατά τη διάρκεια λειτουργίας της σχολικής μονάδας. Υπενθυμίζεται ότι τα σχολικά κυλικεία που λειτουργούν εντός των σχολικών μονάδων, διέπονται από συγκεκριμένο κανονιστικό πλαίσιο ως προς τους όρους λειτουργίας και τα  προσφερόμενα είδη, στο πλαίσιο της προαγωγής ισορροπημένων και εγκεκριμένων  διατροφικών επιλογών για τους μαθητές. 

Εφημερίες και επιτήρηση μαθητών/τριών στα σχολεία

Η επιτήρηση των μαθητών αποτελεί υποχρεωτικό καθήκον των εκπαιδευτικών και  κρίσιμο παράγοντα για την πρόληψη ατυχημάτων και περιστατικών βίας. Οι  εφημερεύοντες/ουσες έχουν την ευθύνη της επιτήρησης, προστασίας και διασφάλισης της  σωματικής ακεραιότητας των μαθητών/τριών κατά την προσέλευση και αποχώρησή τους από  το σχολείο, κατά τη διάρκεια των διαλειμμάτων και γενικότερα στους χώρους της σχολικής  μονάδας και οφείλουν να επιδεικνύουν τη δέουσα προσοχή και επιμέλεια κατά την άσκηση  των καθηκόντων τους, να επιτηρούν όλους τους χώρους ευθύνης τους και να παρεμβαίνουν  άμεσα, αλλά και προληπτικά, προς αποφυγή περιστατικών που δύνανται να θέσουν σε  κίνδυνο την ασφάλεια των μαθητών/τριών. Οι Σύλλογοι Διδασκόντων, σε συνεργασία με τη  Διεύθυνση της σχολικής μονάδας, οφείλουν να μεριμνούν για τον απαραίτητο αριθμό  εφημερευόντων, ώστε να καλύπτονται επαρκώς και αποτελεσματικά όλοι οι εσωτερικοί και  εξωτερικοί χώροι του σχολείου και να εξασφαλίζεται συνεχής και αδιάλειπτη επιτήρηση. Η  εφημερία μπορεί να αναλαμβάνεται από περισσότερους εκπαιδευτικούς την ίδια ημέρα ώστε  να διασφαλίζεται η συνεχής εποπτεία των μαθητών/τριών. Οι Διευθυντές/ντριες και  Υποδιευθυντές/ντριες φροντίζουν για την έγκαιρη αναπλήρωση των εφημερευόντων όταν  αυτό απαιτείται και είναι υπεύθυνοι/ες για την ορθή εφαρμογή και την απαρέγκλιτη τήρηση  των σχετικών οδηγιών για τις εφημερίες των εκπαιδευτικών Πρωτοβάθμιας και  Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης. 

Οργάνωση Τμημάτων και Ολοήμερο Πρόγραμμα στα σχολεία

Η δημιουργία των τμημάτων πρέπει να είναι σύννομη, καθώς επηρεάζει άμεσα τη  διαχείριση του προσωπικού. Δεν επιτρέπεται η διαίρεση τμημάτων αν δεν πληρούνται οι  προϋποθέσεις της ισχύουσας νομοθεσίας και δεν έχει εκδοθεί σχετική απόφαση. Επιπλέον, η  λειτουργία του ολοήμερου προγράμματος θα πρέπει να είναι αυστηρά σύμφωνη με το  κανονιστικό πλαίσιο Οι Διευθυντές οφείλουν να ασκούν εξαιρετικά ενδελεχή έλεγχο της  παρουσίας των μαθητών, προκειμένου να διασφαλίζεται η απόλυτα ορθολογική διαχείριση  του προσωπικού που διατίθεται. 

Διαχείριση Διδακτικού Ωραρίου και Αναθέσεων

Όλοι οι Διευθυντές/τριες, Υποδιευθυντές/τριες σχολικών μονάδων και οι εκπαιδευτικοί  υποχρεούνται να καλύπτουν πλήρως το διδακτικό τους ωράριο. Υπενθυμίζεται ότι στην  κάλυψη των ωρών προηγείται ο παλαιότερος οργανικά τοποθετηθείς στη σχολική μονάδα  ώστε να καλύψει πλήρως το υποχρεωτικό του διδακτικό ωράριο, και στη συνέχεια οι επόμενοι  με σειρά τοποθέτησης στη σχολική μονάδα. Η τυχόν αδυναμία πλήρους κάλυψης του ωραρίου  του τελευταίου σε σειρά εκπαιδευτικού αντιμετωπίζεται μέσω της προβλεπόμενης  διαδικασίας συμπλήρωσης ωραρίου.  

Συνεπώς καλούνται οι Διευθυντές/ντριες και οι Προϊστάμενοι/νες σχολικών μονάδων  να ελέγχουν την πλήρωση του υποχρεωτικού διδακτικού ωραρίου των εκπαιδευτικών  αρμοδιότητάς τους και να προβαίνουν στις κατάλληλες ενέργειες προκειμένου να  συμπληρώνεται το υποχρεωτικό διδακτικό ωράριο των εκπαιδευτικών σε συνεργασία με  τους/τις Διευθυντές/ντριες Εκπαίδευσης οι οποίοι/ες οφείλουν να μεριμνούν για την  ορθολογική διαχείριση και την πλήρη αξιοποίηση των λειτουργικών πλεονασμάτων των  εκπαιδευτικών.

Διαχείριση εκπαιδευτικού δυναμικού και ενημέρωση Π.Σ. MYSCHOOL

Σύμφωνα με την υπ΄αριθμ. 112369/ΓΔ4/31-08-2026 εγκύκλιο του ΥΠΑΙΘΑ προκειμένου  να αποτυπώνεται η λειτουργία κάθε σχολικής μονάδας αλλά και κάθε εκπαιδευτικής δομής  (ΠΔΕ/Διεύθυνση Εκπαίδευσης/ΚΕΔΑΣΥ), απαιτείται η ενημέρωση του Πληροφοριακού  Συστήματος (ΠΣ) MySchool σε καθημερινή βάση. Η ορθή, έγκαιρη και ακριβής αποτύπωση  της λειτουργίας των σχολικών μονάδων στο Πληροφοριακό Σύστημα (Π.Σ.) MySchool συνιστά  θεμελιώδη υπηρεσιακή υποχρέωση των Διευθυντών/τριών και Προϊσταμένων, αποτελεί την  απαραίτητη προϋπόθεση για τον εντοπισμό και την κάλυψη των εκπαιδευτικών αναγκών και  οφείλει να διέπεται από τις αρχές της χρηστής και ορθολογικής διοίκησης. Είναι επιτακτική η προσεκτική καταχώριση των στοιχείων στο Π.Σ. MySchool ώστε να  μην εμφανίζονται αποκλίσεις με τα λειτουργικά κενά που δηλώνονται στο Π.Σ.ΟΠΣΥΔ. Η  ασυμφωνία στις δηλώσεις κενών για τις φάσεις προσλήψεων αναπληρωτών επιφέρει  δυσλειτουργίες και ανάγκη για εκ των υστέρων διορθώσεις. Θα πρέπει επίσης να δίνεται η  δέουσα προσοχή κατά τη συμπλήρωση των πινάκων εβδομαδιαίας επικαιροποίησης κενών πλεονασμάτων. 

Επισημαίνεται ότι θα πρέπει να δίνεται ιδιαίτερη προσοχή κατά την καταγραφή στο  σύστημα του αριθμού των αδυνατούντων εκπαιδευτικών (εφόσον υπάρχουν τα απαραίτητα  δικαιολογητικά), των ασκούντων Γραμματειακή Υποστήριξη – Διοικητικό Έργο, και των  περιπτώσεων μείωσης ωραρίου λόγω ιδιότητας (πχ. στελέχη εκπαίδευσης, αιρετοί ΟΤΑ,  συνδικαλιστικές απαλλαγές). 

Απαραίτητη είναι η συμφωνία των ακόλουθων στοιχείων που αποστέλλονται σε  διαφορετικά τμήματα της ΠΔΕ: 

– Διοικητικό έργο, ενισχυτική διδασκαλία, πλεονάζοντες εκπαιδευτικοί  – Υπόλοιπα ωραρίων εκπαιδευτικών στο πληροφοριακό σύστημα 

– Εβδομαδιαία επικαιροποίηση κενών-πλεονασμάτων 

Πρόληψη και αντιμετώπιση περιστατικών βίας και εκφοβισμού

Οι Διευθυντές/ντριες και Προϊστάμενοι/ες των σχολικών μονάδων οφείλουν να  λαμβάνουν κάθε αναγκαίο μέτρο για την πρόληψη και την αποτελεσματική αντιμετώπιση  περιστατικών ενδοσχολικής βίας, εκφοβισμού και ακραίων συμπεριφορών. Στο πλαίσιο αυτό,  μεριμνούν για την υλοποίηση προγραμμάτων ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης της  εκπαιδευτικής κοινότητας, καθώς και στοχευμένων δράσεων πρόληψης και αντιμετώπισης, με  σκοπό τη διαφύλαξη της εύρυθμης λειτουργίας της σχολικής μονάδας και την καλλιέργεια  ασφαλούς, συμπεριληπτικού και υποστηρικτικού σχολικού κλίματος. Στο πλαίσιο των  ενεργειών πρόληψης και αντιμετώπισης θα πρέπει να αξιοποιείται όλο το διαθέσιμο έμψυχο  δυναμικό (ΚΕΔΑΣΥ, ΕΔΥ, σχολικοί ψυχολόγοι, κοινωνικοί λειτουργοί) για την ενίσχυση της  ψυχοκοινωνικής υποστήριξης των εμπλεκόμενων μαθητών και τη διασφάλιση ενός  συμπεριληπτικού κλίματος. 

Άμεση διαχείριση και αναφορά περιστατικών

Οι Διευθυντές/ντριες και οι Προϊστάμενοι/ες των σχολικών μονάδων επιλαμβάνονται,  στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους, κάθε περιστατικού που διαταράσσει την εύρυθμη  λειτουργία της σχολικής μονάδας και προβαίνουν άμεσα στις απαιτούμενες ενέργειες για τη  διαχείριση και αντιμετώπισή του. Παράλληλα, ενημερώνουν άμεσα την αρμόδια Διεύθυνση  Πρωτοβάθμιας ή Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης. Οι Διευθύνσεις Εκπαίδευσης, αφού λάβουν  γνώση και προβούν στις απαιτούμενες ενέργειες, ενημερώνουν άμεσα την Περιφερειακή  Διεύθυνση Εκπαίδευσης και, όπου απαιτείται, ακολουθεί η προβλεπόμενη ενημέρωση του  Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού. Η έγκαιρη αναφορά των περιστατικών και η άμεση ενημέρωση των αρμόδιων υπηρεσιών είναι επιτακτική και εξαιρετικής σημασίας,  ώστε όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς να είναι ενήμεροι, να ενεργούν άμεσα και συντονισμένα  και να συνεργάζονται αποτελεσματικά για τη βέλτιστη διαχείριση κάθε ζητήματος και την  υποστήριξη των μαθητών/τριών, των εκπαιδευτικών και των γονέων/κηδεμόνων. 

Τήρηση της διοικητικής ιεραρχίας και υπηρεσιακή αλληλογραφία

Υπενθυμίζεται ότι, τόσο για την ενημέρωση των αρμόδιων υπηρεσιών όσο και για την  υποβολή ερωτημάτων, την παροχή οδηγιών ή διευκρινίσεων και τη διαχείριση ζητημάτων  υπηρεσιακής κατάστασης, πρέπει να τηρείται απαρέγκλιτα η προβλεπόμενη διοικητική  ιεραρχία, όπως αυτή επισημαίνεται και στο με αριθμ. πρωτ. 114078/Ε3/17-9-2025 έγγραφο  του Υ.ΠΑΙ.Θ.Α. 

Στο πλαίσιο της εύρυθμης λειτουργίας της Υπηρεσίας και της ορθής τήρησης των  υπηρεσιακών διαδικασιών, έγγραφα των σχολικών μονάδων προς την Περιφερειακή  Διεύθυνση Εκπαίδευσης ή/και το Υπουργείο Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού δεν θα  διαβιβάζονται απευθείας, αλλά αποκλειστικά μέσω των αρμόδιων Διευθύνσεων Εκπαίδευσης.  Αντίστοιχα, τα έγγραφα των Διευθύνσεων Εκπαίδευσης προς το Υπουργείο Παιδείας,  Θρησκευμάτων και Αθλητισμού θα διαβιβάζονται αποκλειστικά μέσω της Περιφερειακής  Διεύθυνσης Εκπαίδευσης. Έγγραφα που διαβιβάζονται χωρίς να τηρείται η προβλεπόμενη  διοικητική ιεραρχία θα επιστρέφονται. H αυστηρή τήρηση των διοικητικών διαδικασιών και  της προβλεπόμενης ιεραρχίας αποτελεί απαρέγκλιτο κανόνα για τη διασφάλιση της  αποτελεσματικής και συντονισμένης λειτουργίας των υπηρεσιών μας. 

Η συνεργασία όλων των μελών της εκπαιδευτικής κοινότητας και η πιστή τήρηση των  ανωτέρω θα συμβάλουν ουσιαστικά στη διασφάλιση ενός ασφαλούς και οργανωμένου  σχολικού περιβάλλοντος για το σύνολο της μαθητικής κοινότητας κατά το τρέχον σχολικό έτος. 

Ο Περιφερειακός Διευθυντής 

Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης 

Κεντρικής Μακεδονίας 

Αλέξανδρος Κόπτσης