10+1 αλλαγές στα σχολεία το σχολικό έτος 2026-27

Το σχολικό έτος 2026-2027 ξεκινά με μια σειρά αλλαγών που επηρεάζουν άμεσα την καθημερινότητα μαθητών, εκπαιδευτικών και οικογενειών. Από το νέο πλαίσιο για τις εκπαιδευτικές μετακινήσεις και τις αλλαγές στον σχολικό χάρτη, έως την Ειδική Αγωγή, το μάθημα της Ηθικής και την είσοδο της Τεχνητής Νοημοσύνης στο σχολείο, η νέα χρονιά φέρνει σημαντικές παρεμβάσεις σε πολλά επίπεδα της εκπαίδευσης.

Παράλληλα, επεκτείνεται το Ψηφιακό Φροντιστήριο, συνεχίζεται το αναβαθμισμένο Ολοήμερο, αυξάνονται τα Πειραματικά Σχολεία, ενώ η έναρξη της χρονιάς συνδέεται και με τις νέες προσλήψεις αναπληρωτών και τα λειτουργικά κενά που παραμένουν στα σχολεία.

Αυτές είναι οι 11 σημαντικότερες αλλαγές που ξεχωρίζουν για το σχολικό έτος 2026-27.

1. Περισσότερες εκπαιδευτικές μετακινήσεις και νέο πλαίσιο για τις εκδρομές

Μία από τις πιο άμεσες αλλαγές αφορά τις εκπαιδευτικές επισκέψεις των μαθητών της Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης.

Με το νέο πλαίσιο, μπορούν να πραγματοποιούνται τουλάχιστον έξι εκπαιδευτικές μετακινήσεις κατά τη διάρκεια του σχολικού έτους, με στόχο η εκπαιδευτική διαδικασία να συνδέεται περισσότερο με βιωματικές εμπειρίες και δραστηριότητες έξω από τη σχολική αίθουσα.

Παράλληλα, προβλέπονται ειδικές ρυθμίσεις για τις μετακινήσεις των Ειδικών Σχολείων, δυνατότητες συνεργασίας μεταξύ σχολικών μονάδων για τον περιορισμό του κόστους, αλλά και περισσότερες δυνατότητες συμμετοχής σε ευρωπαϊκά προγράμματα και δράσεις Erasmus.

Το νέο πλαίσιο θέτει, ταυτόχρονα, συγκεκριμένους κανόνες για την οργάνωση των εκδρομών, τους συνοδούς εκπαιδευτικούς, τις διασχολικές ομάδες και τις μετακινήσεις στο εξωτερικό, με έμφαση στην ασφάλεια των μαθητών.

2. Αλλάζει ο σχολικός χάρτης της χώρας

Σημαντικές είναι οι αλλαγές και στις ίδιες τις σχολικές μονάδες.

Για το σχολικό έτος 2026-27 προάγονται 7 Νηπιαγωγεία και 31 Δημοτικά, ενώ συγχωνεύονται 70 Νηπιαγωγεία σε 33 σχολικές μονάδες και 12 Δημοτικά σε 6 σχολικές μονάδες.

Παράλληλα, υποβιβάζονται 40 Νηπιαγωγεία και 106 Δημοτικά, ενώ καταργούνται 43 Νηπιαγωγεία και 32 Δημοτικά. Στην πλειονότητά τους πρόκειται για σχολικές μονάδες που βρίσκονταν ήδη σε αναστολή λειτουργίας λόγω πολύ χαμηλού μαθητικού δυναμικού.

Αλλαγές πραγματοποιούνται και στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, με ίδρυση νέων σχολικών μονάδων και παρεμβάσεις που συνδέονται με τις εκπαιδευτικές ανάγκες κάθε περιοχής.

3. Νέες δομές και αλλαγές στην Ειδική Αγωγή

Η Ειδική Αγωγή αποτελεί έναν ακόμη σημαντικό άξονα των αλλαγών για τη νέα σχολική χρονιά.

Για το 2026-27 ιδρύονται και αναβαθμίζονται Σχολικές Μονάδες Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης, με ιδιαίτερη έμφαση στην ενίσχυση των δομών στην περιφέρεια.

Οι παρεμβάσεις αφορούν τόσο την Πρωτοβάθμια όσο και τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, ενώ παράλληλα έχουν καθοριστεί αλλαγές στις ειδικότητες των ΕΝ.Ε.Ε.ΓΥ.-Λ., με ορισμένες ειδικότητες να καταργούνται από το νέο σχολικό έτος.

Οι αλλαγές αυτές έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία η στελέχωση των δομών Ειδικής Αγωγής και η κάλυψη των εκπαιδευτικών αναγκών αποτελούν βασικό ζήτημα για σχολεία και εκπαιδευτικούς.

4. Περισσότερα Πειραματικά Σχολεία από τη νέα χρονιά

Ενισχύεται παράλληλα ο θεσμός των Πειραματικών Σχολείων.

Από τα 13 σχολεία που χαρακτηρίστηκαν ως Πειραματικά, τα 9 ξεκινούν τη λειτουργία τους από το σχολικό έτος 2026-27, ενώ τα υπόλοιπα τέσσερα προβλέπεται να λειτουργήσουν από το 2027-28.

Στα νέα Πειραματικά περιλαμβάνονται σχολικές μονάδες σε Αλεξανδρούπολη, Χαλάνδρι, Νέα Ιωνία, Ταύρο, Φλώρινα, Άρτα, Ζάκυνθο, Κέρκυρα και Καρδίτσα.

Η διεύρυνση του δικτύου δημιουργεί περισσότερες διαθέσιμες θέσεις σε σχολεία που λειτουργούν με το συγκεκριμένο εκπαιδευτικό μοντέλο και αυξάνει τις επιλογές για μαθητές και οικογένειες.

5. Συνεχίζεται το αναβαθμισμένο Ολοήμερο

Στα Δημοτικά και τα Νηπιαγωγεία συνεχίζεται και κατά το σχολικό έτος 2026-27 το αναβαθμισμένο πρόγραμμα του Ολοήμερου.

Το σχετικό θεσμικό πλαίσιο καθορίζει τον τρόπο λειτουργίας των σχολικών μονάδων που εφαρμόζουν το πρόγραμμα, καθώς και τις ρυθμίσεις για την αποχώρηση των μαθητών.

Η λειτουργία του αναβαθμισμένου Ολοήμερου αποτελεί μία από τις αλλαγές που επηρεάζουν άμεσα την καθημερινότητα των οικογενειών, καθώς συνδέεται με το ωράριο παραμονής των παιδιών στο σχολείο και την οργάνωση της σχολικής ημέρας.

6. Νέο πλαίσιο για το μάθημα της Ηθικής

Μία ακόμη σημαντική αλλαγή αφορά το μάθημα της Ηθικής.

Το Υπουργείο Παιδείας έχει εκδώσει ειδική απόφαση για τη διδασκαλία του μαθήματος της Ηθικής στο Γυμνάσιο και το Γενικό Λύκειο για το σχολικό έτος 2026-27.

Η εξέλιξη αυτή εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο των αλλαγών που αφορούν τη θρησκευτική και ηθική εκπαίδευση και δημιουργεί νέα δεδομένα για μαθητές και εκπαιδευτικούς από τη νέα σχολική χρονιά.

7. Η Τεχνητή Νοημοσύνη αποκτά επίσημο πλαίσιο στα σχολεία

Η Τεχνητή Νοημοσύνη περνά πλέον από τη συζήτηση στην επίσημη σχολική πραγματικότητα.

Για το 2026-27 θεσπίζεται πλαίσιο για την ασφαλή και παιδαγωγικά υπεύθυνη χρήση εργαλείων ΤΝ από μαθητές και εκπαιδευτικούς.

Η χρήση των εργαλείων είναι προαιρετική και πραγματοποιείται υπό την εποπτεία εκπαιδευτικού. Παράλληλα, η ΤΝ δεν μπορεί να αντικαθιστά την προσωπική προσπάθεια του μαθητή ούτε να χρησιμοποιείται με τρόπο που επηρεάζει την αξιολόγησή του μέσω πλήρως αυτοματοποιημένων διαδικασιών.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στην προστασία των προσωπικών δεδομένων, καθώς προβλέπονται περιορισμοί σε πρακτικές όπως η δημιουργία προφίλ μαθητών.

Στο ίδιο πλαίσιο προβλέπεται και ο ορισμός «Συντονιστή χρήσης ΤΝ» στη σχολική μονάδα, ο οποίος θα λειτουργεί ως σημείο αναφοράς για την ορθή χρήση των σχετικών εργαλείων και την ενημέρωση της σχολικής κοινότητας.

8. Το Ψηφιακό Φροντιστήριο επεκτείνεται σε Α΄ και Β΄ Λυκείου

Το Ψηφιακό Φροντιστήριο περνά σε νέα φάση από τη σχολική χρονιά 2026-27.

Τα ζωντανά μαθήματα επεκτείνονται και στους μαθητές της Α΄ και Β΄ Λυκείου, διευρύνοντας σημαντικά το κοινό που μπορεί να αξιοποιήσει τη δωρεάν ψηφιακή υποστήριξη.

Παράλληλα, σχεδιάζεται η αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης για την παροχή πιο εξατομικευμένης εκπαιδευτικής υποστήριξης, με στόχο οι μαθητές να μπορούν να εντοπίζουν και να καλύπτουν μαθησιακές αδυναμίες.

9. Επεκτείνεται το Ψηφιακό Φροντιστήριο σε Α΄ και Β΄ Λυκείου

Το Ψηφιακό Φροντιστήριο περνά σε νέα φάση.

Από τη σχολική χρονιά 2026-27 τα ζωντανά μαθήματα επεκτείνονται και στην Α΄ και Β΄ Λυκείου, ενώ σχεδιάζεται η αξιοποίηση Τεχνητής Νοημοσύνης για την παροχή εξατομικευμένων ασκήσεων στους μαθητές.

Το σύστημα EduAI αναμένεται να προσαρμόζει τις ασκήσεις στο επίπεδο και την απόδοση κάθε μαθητή, εντοπίζοντας πιθανά γνωστικά κενά και παρέχοντας άμεση ανατροφοδότηση. Η εφαρμογή του τοποθετείται στα μέσα του σχολικού έτους 2026-27.

10. Αναπληρωτές: Χιλιάδες προσλήψεις, αλλά και ακάλυπτα κενά

Η νέα σχολική χρονιά ξεκινά και με ένα ακόμη μεγάλο θέμα για την εκπαιδευτική κοινότητα: τη στελέχωση των σχολείων.

Η Α΄ φάση προσλήψεων αναπληρωτών για το 2026-27 ολοκληρώθηκε με χιλιάδες εκπαιδευτικούς να τοποθετούνται στις σχολικές μονάδες. Ωστόσο, σημαντικός αριθμός λειτουργικών κενών παραμένει ακάλυπτος σε διάφορες περιοχές και ειδικότητες.

Το ζήτημα της στελέχωσης αναμένεται να συνεχίσει να βρίσκεται στο επίκεντρο και μετά την έναρξη των μαθημάτων, καθώς οι επόμενες φάσεις προσλήψεων θα κληθούν να καλύψουν τις ανάγκες που εξακολουθούν να υπάρχουν.

Για εκπαιδευτικούς και σχολικές μονάδες, επομένως, η κάλυψη των κενών αποτελεί μία από τις βασικότερες προκλήσεις της νέας σχολικής χρονιάς.

11. Νέα ψηφιακά εργαλεία και δωρεάν ψηφιακή υποστήριξη

Η ψηφιακή μετάβαση της εκπαίδευσης συνεχίζεται και μέσα από νέα εργαλεία που έχουν ως στόχο να ενισχύσουν την πρόσβαση των μαθητών σε εκπαιδευτικό υλικό.

Στο πλαίσιο της συνεργασίας του Υπουργείου Παιδείας με τη Microsoft προβλέπεται η δημιουργία δωρεάν ψηφιακού βοηθού μάθησης, αρχικά για πανελλαδικώς εξεταζόμενα μαθήματα ξένων γλωσσών.

Η κατεύθυνση που διαμορφώνεται είναι αυτή της μεγαλύτερης εξατομίκευσης της μάθησης, με τα ψηφιακά εργαλεία και την Τεχνητή Νοημοσύνη να λειτουργούν συμπληρωματικά προς τον εκπαιδευτικό και όχι ως αντικατάστασή του.

Τι σημαίνουν όλα αυτά για τη νέα σχολική χρονιά

Το σχολικό έτος 2026-27 δεν φέρνει μία μόνο αλλαγή, αλλά ένα σύνολο παρεμβάσεων που αγγίζουν σχεδόν κάθε πλευρά της σχολικής καθημερινότητας.

Οι μαθητές θα έχουν περισσότερες δυνατότητες εκπαιδευτικών μετακινήσεων και ψηφιακής υποστήριξης, ενώ το μάθημα της Ηθικής αποκτά νέο θεσμικό πλαίσιο. Την ίδια στιγμή, η Τεχνητή Νοημοσύνη αποκτά επίσημη θέση στο σχολείο, με νέους κανόνες για τη χρήση της και νέο ρόλο Συντονιστή ΤΝ στις σχολικές μονάδες.

Παράλληλα, αλλάζει ο σχολικός χάρτης, ενισχύονται οι δομές Ειδικής Αγωγής, διευρύνεται το δίκτυο των Πειραματικών Σχολείων και συνεχίζεται το αναβαθμισμένο Ολοήμερο.

Για τους εκπαιδευτικούς, ιδιαίτερη σημασία έχουν και οι εξελίξεις στη στελέχωση των σχολείων, καθώς παρά τις προσλήψεις της Α΄ φάσης, τα λειτουργικά κενά παραμένουν ένα από τα βασικά ζητήματα που θα απασχολήσουν τη νέα σχολική χρονιά.

Το ζητούμενο πλέον είναι πώς όλες αυτές οι αλλαγές θα εφαρμοστούν στην πράξη και κατά πόσο θα μεταφραστούν σε καλύτερη καθημερινότητα για μαθητές, εκπαιδευτικούς και οικογένειες.